چهارشنبه سوری در بندر انزلی

اختصاصی/ انزلی چی: مهم ترین اتفاق چهارشنبه سوری آتش زدن «کولوش» و پریدن از روی آن بود.

به گزارش انزلی چی، مراسم آخرین سه شنبه سال که به چهارشنبه سوری معروف است با سبز کردن گندم یا عدس درون ظرف های کوچک که نماد رویش مجدد و نو شدن و سلامتی بود و با با سرخ کردن برنج و عدس و نخود و دان ه­ای روغنی به نام بزرک و جوکول آغاز می­ شد به این مواد سرخ شده گردو، نقل و سنجد هم اضافه می­ کردند. 

مهم ترین اتفاق چهارشنبه سوری آتش زدن «کولوش» و پریدن از روی آن بود که صفای جالبی به خانه های مردم این منطقه می­ داد و با گفتن جملاتی همچون زردی من بر تو و سرخی تو بر من و گوله گوله چهارشنبه چندین بار از روی آتش می پریدند. 

زنان خانه هم علاوه بر این کار ظروف شکسته و ترک خورده و جاروی کهنه را به بیرون از خانه می انداختند و می گفتند نکبت بیشه! دولت بیه! و برای دختران جوانشان آینه می­ خریدند و اعتقاد داشتند که باعث سفید بختی و خوشبختی می شود و به صورت نمادین دختر را از خانه بیرون می کردند به این نیت که تا سال دیگر خانه شوهر برود. 

به اعتقاد مردم این سامان شام شب چهارشنبه سوری باید غذایی به رنگ سبز به نشانه طراوت و شادابی باشد به همین دلیل برخی از خانواده ها ترش تره با ماهی سفید و برخی دیگر هم سبزی پلو با ماهی سفید میل می کنند. ماهی سفید جز جدا نشدنی سفره های مردم در این ایام بوده و است. ماهی سفید دوازده قرانی آن ایام که بازور بازوی صیادان لاکش بر سر سفره های مردم قرار می گرفت. از قدیمی ترین ماهی فروشی های انزلی یوسف ماهی فروش واقع در خیابان سپه است، او هم اکنون هم همان جا مشغول به کار است. در غازیان هم پاتوق ماهی فروشان در بازار روز بود. 

در روستاهای اطراف بندر انزلی از جمله آبکنار غروب شب چهارشنبه سوری، در پنج منطقه پوشال برنج را با فاصله کنار هم می چینند، سپس آنها را آتش می زنند و برای دفع چشم زخم، اسپند در آتش می ریزند و افراد هرخانواده از بزرگ به کوچک، سه مرتبه از روی آن می پرند و این ترانه را به گویش گیلکی می خوانند:

«گل گل چهارشنبه
به حق پنجشنبه
… نکبت بی شه
دولت بیه
زردی بی شه
سرخی بیه» 

یعنی: آتش سرخ چهار شنبه! به حق پنجشنبه نکبت برود، دولت بیاید. زردی برود، سرخی بیاید. 

پس از پریدن از روی آتش، ترقه در می کنند به این معنی که از نحوست چهارشنبه در امان باشند. 

در این شب خورشت ترشه تره می پزند و آن را با کته، ماست و دوغ می خورند. صبح فردا (روز چهارشنبه) خاکستر برجای مانده از آتش شبانه را جمع می کنند و پای درختان میوه می ریزند به این نیت که درختان بارورشوند و میوه بیشتری بدهند. 

تهیه و تنظیم: میلاد منصف